बेइजिङ : चीनले अत्याधुनिक प्रविधिमा आधारित म्याग्लेभ (Maglev) ट्रेन निर्माण गरी सार्वजनिक रूपमा प्रदर्शनीमा प्रस्तुत गरेको छ। प्रतिघण्टा ६०० किलोमिटरको गतिमा हावामा तैरिएर दौडने क्षमता राख्ने यो रेल विश्वकै सबैभन्दा छिटो ट्रेनको रूपमा चिनिएको छ।
म्याग्लेभ ट्रेन चल्दैन, तर चुम्बकीय शक्तिको प्रयोगबाट ट्र्याकमाथि हावामा तैरन्छ। यसमा कुनै पाङ्ग्रा हुँदैन। घर्षण न्यून हुने भएकाले यसले अविश्वसनीय गति प्राप्त गर्न सक्छ। चीनको चाइना रेलवे रोलिङ स्टक कर्पोरेशन (CRRC) द्वारा निर्माण गरिएको उक्त ट्रेन शुक्रबार बेइजिङमा आयोजित १७औं आधुनिक रेलवे प्रदर्शनीमा प्रदर्शन गरिएको हो।
हाल बेइजिङदेखि सांघाईसम्मको १२०० किलोमिटरको दूरी कभर गर्न साढे ५ घण्टा लाग्छ, तर म्याग्लेभ ट्रेनले यो यात्रा केवल २ घण्टा ३० मिनेटमा पूरा गर्न सक्नेछ। यसले बुलेट ट्रेनको तुलनामा दोब्बर गति दिनेछ।
CRRC का वरिष्ठ इन्जिनियर शाओ नानका अनुसार यो ट्रेनले २,००० किलोमिटरभित्रको दूरीलाई हवाईजहाज र परम्परागत हाई स्पीड रेलको विकल्पका रूपमा प्रतिस्थापन गर्न सक्नेछ। समयको बचत, ध्वनि प्रदूषण न्यून र कम मर्मत खर्च यसको विशेषता हुन्। सुपरकन्डक्टिङ म्याग्नेटिक टेक्नोलोजीको प्रयोगले गर्दा ट्रेन ट्र्याकसँग छुन्दैन, जसले गर्दा कुनै घर्षण हुँदैन र यात्रा निकै सहज हुन्छ।
यस म्याग्लेभ ट्रेनमा ५जी कम्युनिकेसन, एआई आधारित भिडियो क्याप्चर प्रणाली र विभिन्न अत्याधुनिक सेन्सरहरू जडान गरिएका छन्, जसले यसलाई पूर्णतया अटोमेटिक बनाउँछ। यात्रुहरूको सुरक्षालाई उच्च प्राथमिकतामा राख्दै डिजाइन गरिएको ट्रेनमा कम कम्पन, कम आवाज, र सहज यात्रा अनुभव हुने बताइएको छ।
चीनले सन् २००३ मा जर्मनीको सहयोगमा पहिलो म्याग्लेभ लाइन सुरु गरेको थियो, जसले सांघाईको पुडोङ अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थललाई शहरसँग जोड्छ। पछि २०१६ मा चाङ्शा र २०१७ मा बेइजिङमा पनि घरेलु म्याग्लेभ सेवा सुरु गरिए पनि ती ट्रेनहरू हाल १२० किमी प्रतिघण्टाको सीमित गतिमा चलिरहेका छन्।
गत वर्ष चीनले हाइपरलूप परियोजनाको परीक्षणसमेत गरेको थियो, जसमा चुम्बकीय प्रोपल्सन प्रणालीसहित भ्याकुम ट्युब प्रयोग गरिन्छ। यो प्रणालीले ट्रेनलाई प्रतिघण्टा १,००० किलोमिटरभन्दा बढीको गतिमा दौडाउन सक्नेछ भन्ने अपेक्षा गरिएको छ, यद्यपि यो अझै प्रयोगात्मक चरणमै छ।
चीनले प्रदर्शनीमा देखाएको म्याग्लेभ ट्रेन विश्व रेल प्रविधिको क्षेत्रमा ऐतिहासिक फड्को हो। यसले भविष्यमै उच्च गतिको, प्रदूषणरहित र ऊर्जा-कुशल यातायात विकल्पको ढोका खोल्ने सम्भावना देखाएको छ। अब बाँकी परीक्षण सफल भएलगत्तै यसको व्यावसायिक प्रयोग सुरु हुने अपेक्षा गरिएको छ।
