काठमाडौं । इरानले ‘मित्रवत’ जहाजहरूलाई होर्मुज जलमार्ग हुँदै सुरक्षित रूपमा आवतजावत गर्न अनुमति दिने जनाएको छ।
जहाजहरूको आवागमन घटेसँगै विश्वव्यापी ऊर्जा संकट बढिरहेको बेला इरानले यस्तो धारणा सार्वजनिक गरेको हो।
संयुक्त राष्ट्रसंघस्थित इरानको स्थायी नियोगले मंगलबार जारी गरेको वक्तव्यमा, इरानविरुद्ध कुनै आक्रामक गतिविधिमा सहभागी नहुने र तोकिएका सुरक्षा नियमहरू पालना गर्ने जहाजहरूलाई ‘सुरक्षित मार्ग’ प्रदान गरिने उल्लेख गरिएको छ। साथै, सक्षम इरानी निकायसँग समन्वय गरेर मात्र जलमार्ग पार गर्न पाइने बताइएको छ।
इरानले यसअघि पनि अन्तर्राष्ट्रिय समुद्री संगठनलाई यस्तै जानकारी दिएको थियो।
यो जलमार्ग हुँदै विश्वको करिब पाँचौं भाग तेल तथा तरल प्राकृतिक ग्यास आपूर्ति हुने गर्दछ। तर पछिल्लो समय जहाज आवागमन उल्लेखनीय रूपमा घटेको छ।
ट्रम्पको वार्ता दाबी
यो टिप्पणी त्यतिबेला आएको हो जब अमेरिकी नेता डोनाल्ड ट्रम्पले अमेरिका र इजरायल बीच इरानविरुद्धको युद्ध अन्त्य गर्न वार्ता भइरहेको दाबी गरेका थिए। इरानले भने यसअघि त्यस्तो कुनै वार्ता नभएको स्पष्ट पारेको थियो।
फेब्रुअरी २८ देखि अमेरिका र इजरायलले आक्रमण सुरु गरेपछि जहाज आवागमनमा तीव्र गिरावट आएको छ। समुद्री विश्लेषण कम्पनी विन्डवर्डका अनुसार अहिले दैनिक औसत १२० जहाज आवागमन हुने स्थानमा केही जहाज मात्र पार भइरहेका छन्।
ऊर्जा मूल्यमा प्रभाव
जलमार्गमा अवरोध आउँदा विश्वव्यापी ऊर्जा मूल्यमा चाप परेको छ। विश्लेषकहरूले यो मार्ग प्रभावकारी रूपमा बन्द भए कच्चा तेलको मूल्य प्रति ब्यारेल १५० देखि २०० डलरसम्म पुग्न सक्ने चेतावनी दिएका छन्।
यद्यपि अन्तर्राष्ट्रिय तेल सूचकांक ब्रेन्ट कच्चा तेलको मूल्य हाल केही घटेको छ। युद्ध अन्त्य हुने सम्भावनासम्बन्धी खबर सार्वजनिक भएसँगै बजारमा केही राहत देखिएको छ। साथै, सम्भावित शान्तिको अपेक्षाले एसियाली शेयर बजारहरू पनि उकालो लागेका छन्।
